Ik weet het nog goed. Het was ongeveer zes jaar geleden. Ik zat al even op de middelbare school en tijdens kunstlessen wilde onze docent ons delen van een film laten zien. Dat was natuurlijk helemaal goed. Voor een middelbare scholier was natuurlijk niks leuker dan het gebruikelijke lespatroon doorbreken, en het liefst dan met een film.
Ik kon natuurlijk niet vermoeden dat onze docent wat anders in gedachten had dan simpelweg een leuk filmpje opzetten voor de klas. Hij wilde ons namelijk kennis laten maken met de Europese cinema, meer gespecificeerd: de Italiaanse cinema. Schandalig! In die tijd keek ik nog helemaal niet zo veel films, en als ik dan al een film keek ging ik het liefst naar dingen als een nieuwe Lord of the Rings deel in de bioscoop. Een niet Engelstalige film was toch iets voor je ouders, die dat dan ’s avonds laat nog zaten te kijken? In ieder geval was het niet iets voor een scholier van 15 jaar!

Ik kon toen ook nog niet vermoeden dat juist die toen getoonde fragmenten een hele nieuwe wereld voor me zouden openen.

De fragmenten die werden getoond kwamen uit het kleine meesterwerk Il Postino. De laatste film met Massimo Troisi (hij is, zeer wrang, gestorven op de dag nadat de opnames klaar waren), die schittert naast een zeer charmante Phillipe Noiret. De film handelt over een simpele postbode (Troisi) op het Italiaanse eiland Capri, die post moet bezorgen voor de Chileense dichter Pablo Neruda (Noiret). Ondanks dat door de grote verschillen tussen groeien deze twee toch naar elkaar en ontstaat er een ontroerende en tedere vriendschap, met als bindende factoren de liefde en de poëzie.

Lezen deed ik indertijd al wel. Pablo Neruda was een naam waar ik al lang bekend mee was en zijn poëzie was ook niks vreemds meer voor mij. Ik was dus blij verrast toen ik merkte dat deze film ging over een poëet die ik zeer kon waarderen en opeens werd film meer voor mij dan alleen maar plat vermaak op de tv tijdens de vrijdag en zaterdag avondjes. Film werd ineens een kunstvorm voor me, een medium waar ik nog vele uren plezier aan zou gaan hebben.
Vreemd genoeg heb ik de film na die ene keer (en toen heb ik hem dus niet eens helemaal gezien) nooit gepoogd opnieuw te bekijken. Vaak zat ben ik de dvd tegengekomen als ik zat te graaien in de dvd bakken bij de Van Leest of de Fame, maar nooit kwam het in mij op om de film ook daadwerkelijk aan te schaffen. Iedere keer dat ik de film tegen kwam bekroop me een soort gevoel van angst. Ik had in mijn geheugen de film dusdanig een legendarische status gegeven dat ik bang was dat zodra ik de film weer zou zien, deze volledig tegen zou vallen. Ik zou de film liever niet meer zien dan dat ik een van de films die mijn liefde voor dat medium heeft aangewakkerd zou moeten vergruizen. Geen ‘kill your darlings’ voor mij in dit geval.

Nu toch, na een periode van zes jaar, heb ik de film opnieuw durven te kijken. De studievereniging organiseerde een vertoning voor haar leden, en ik was er natuurlijk ook bij. Erger nog, ik moest zelfs het inleidende praatje houden. Op van de zenuwen stond ik daar om te vertellen dat we naar de film zouden gaan kijken die mijn liefde voor de film, en vooral de Italiaanse film, heeft veroorzaakt, maar tegelijkertijd ook de film die ik nooit heb durven herzien uit angst voor een tegenvaller.
Je kunt je natuurlijk wel voorstellen dat het een enorme pak van mijn hart was toen bleek dat mijn angst voor niets is geweest. Het verhaal van vriendschap, liefde en poëzie wist me diep te raken, de natuurlijk schoonheid van de Eolische eilanden (en nee, dus niet Capri waar het verhaal zich eigenlijk op afspeelt, maar dat terzijde) is prachtig in beeld gebracht, maar vooral was ik enorm onder de indruk van het acteerwerk van Massimo Troisi. Hij zette zijn simpele postbode op een dusdanig overtuigende manier neer, dat naderhand een van de aanwezigen mij meldde dat hij (ondanks dat hij de film al wel een stuk of 4 keer had gezien) altijd overtuigd was dat Massimo Troisi daadwerkelijk gewoon een simpele ziel was, en niet de grote Italiaanse acteur uit de jaren ’80. Iets waar hij pas achter kwam nadat ik het tijdens mijn inleiding vertelde.

En zo ben ik in zekere zin weer herenigd met de film die mijn filmliefde heeft aangewakkerd en ik weet ook weer wat die liefde voor film voor me betekend. In die zin kun je zeggen dat ik deze liefde heb herontdekt met de film waarmee ik mijn liefde in de eerste plaats heb ontdekt. En niks kan het gevoel van teruggevonden liefde zo goed verwoorden als de meester van de liefdespoëzie zelf: Pablo Neruda.

But
if each day,
each hour,
you feel that you are destined for me
with implacable sweetness,
if each day a flower
climbs up to your lips to seek me,
ah my love, ah my own,
in me all that fire is repeated,
in me nothing is extinguished or forgotten,
my love feeds on your love, beloved,
and as long as you live it will be in your arms
without leaving mine

(uit: If You Forget Me)