Angstig en ineengedoken zit mijn vriendin naast me. Ze houdt mijn arm stevig vast en bij elk oorverdovend geluid knijpt ze er in. Onopvallend kijk ik de kleine bioscoopzaal rond en probeer in het donker de emoties van de andere bezoekers vast te leggen. De angst heeft om zich heen gegrepen. Zelfs de stoerste mannen zitten vastgeklampt aan hun stoelen, terwijl de vrouwen – net zoals de mijne – hun houvast zoeken bij de arm van hun man. Er gebeurt weer iets op het scherm, ik rol met mijn ogen en zucht. Dan kijkt mijn vriendin op en zegt dat ze het helemaal geen leuke film vind. Ik weet dat ze dat meent, het enige wat haar zo laag bij de grond houdt is het feit dat ze onwijs gevoelig is voor dit soort films. Een eng muziekje, stilte en dan een harde knal wanneer een hoofd in beeld springt. Ik gaap per ongeluk net iets te hard wat een boze blik van mijn buurman uitlokt. Mijn vriendin is duidelijk niet de enige.

Het betreft hier een thriller met horrorinvloeden waarin een drietal gemaskerde psychopaten ongenodigd een afgelegen huis binnenstappen om het inwonende stelletje te terroriseren. Wat begint met wat gebons en getreiter vervalt in hardhandig geweld en de inwoners zijn genoodzaakt hun hachje te redden. Het is een simpele opzet, maar toch wel redelijk interessant, helemaal als het uitgangspunt van het drietal “Because you where home” blijkt te zijn. Debuterend regisseur Bryan Bertino gooit al het pretentieuze motievengeneuzel overboord en maakt van de antagonisten rechttoe rechtaan psychopaten. Als ik van de film een sterk punt moest noemen zou het zijn dat The Strangers er op papier aantrekkelijk uitziet. En daarmee doel ik nog niet eens op het script, meer de schetsen van het plot en zoiets vaag als een teaser trailer.

Het lukt Bertino echter niet om vanuit dit punt een goed product af te leveren. Al helemaal aan het begin kiest hij de mist wanneer een stem ons verteld dat deze film gebaseerd is op een waargebeurde situatie. Dan horen we een telefoontje van een vrouw naar de politie, ze huilt en is duidelijk bang voor de warrige situaties die zij beschrijft. Deze introductie neemt meteen twee problemen met zich mee. Bertino lijkt totaal niet geïnteresseerd in de functies van zijn keuzes ten opzichte van het geheel. Als eerste is zo’n waar gebeurd verhaal notificatie prima, maar gezien alles fictief blijkt te zijn voelt het aan als een nodeloze poging mensen banger te maken dan ze al zijn. Een beetje fake dus. Ten tweede het telefoongesprek, een scène waar ik de hele film op zat te wachten, maar niet kwam. Natuurlijk is dit niet een heel groot probleem, maar doordat de protagonisten constant in de weer zijn met hun telefoontjes en de film daarbij geheel fictief is zie ik niet echt het nut ervan in. Het bekrachtigen van zo’n onnodige notificatie is wel het meest hopeloze wat je als filmmaker kan doen.

Dan begint het terreur, dat qua opbouw prima in elkaar steekt. Zoals ik al zei begint het bij het opjagen en mond het uit op het betreden van de persoonlijke ruimtes. Het in beeld brengen ervan is naar mijn mening cinematografisch onverantwoord ten opzichte van de kijker. Tegenwoordig zijn we allemaal gewend aan handheld camerawerk – het creëert realisme in films als Cloverfield, waar de camera ook nog echt als object verschijnt, maar in The Strangers voelt het een beetje vreemd aan. De beelden zijn allemaal erg warrig en door het constante gebruik ervan vind het oog nooit echt rust, terwijl sommige scènes dat toch wel uitstralen. Hetgeen Bertino wil laten zien is dus niet uitgebalanceerd met de manier waarop hij het in beeld brengt. Ditzelfde geld voor de vreselijke montage, waarin hij ervoor kiest om het oppakken van een stoel in vijf shots te laten gebeuren. Zet daartegenover een potentieel moment waarin de vrouwelijke protagonist de psychopaat achter haar niet opmerkt dat wordt uitgesmeerd over een ellenlang shot. Dat soort shots zijn onwijs interessant, maar de lengte waarin het verkeerd voelt toch een beetje als een fearjerker.

De gehele film pretendeert meer te zijn dan een opstapeling van conventies in een hip jasje en dat stoorde me heel erg. Helemaal als alle angst compleet voortkomt uit flauwe schrikmomenten, ondersteund met een harde bas. Ik snap dat The Strangers een genre film is en dat genres conventies ademen, maar Bertino leek geen enkele moeite te doen de conventies innovatief te gebruiken. In tegenstelling tot een film als Severance neemt The Strangers zichzelf veel te serieus in de mate waar het zijn clichés verspreid. Het is alleen maar angstige gezichten en terror. Alleen maar de bekende vallende vrouw breekt haar enkel tijdens een achtervolging. Alleen maar angstige schim in de verte die verdwenen is nadat de protagonist opzij heeft gekeken. Alleen maar een thriller die zich heel groot maakt, maar verdwijnt in de massa van al die films waar we dit al eens eerder hebben gezien en dan ook vaak nog veel beter.

Regisseur Bryan Bertino
Cast Liv Tyler, Scott Speedman en anderen.
Speelduur 85 min. | Jaar 2008