★★★★☆

MASH (1970)
Allemaal Altman (5)

22-08-2010 | Theodoor Steen | Allemaal Altman, Recensie
Regie:

MASH was Altman’s doorbraak. Een film waarvan het onbegrijpelijk is dat deze door een grote studio is uitgebracht, aangezien een anarchistischer studiofilm niet denkbaar is. Het is een film over de Koreaanse oorlog, waarin een groep militaire dokters het hoofd boven water probeert te houden. De oorlog speelt op de achtergrond, terwijl militairen Hawkeye en Duke binnen het kamp chaos en wanorde omarmen. Tussen de lijken in dit veldhospitaal lijkt humor een wapen en deze anarchistische grappen vallen niet in goede aarde van de commandanten.

MASH is een unicum, een film met artistieke waarden, een film die wat te vertellen heeft, maar tegelijkertijd een film die platvloerse humor omarmt en pretentieloos is. De humor is bij vlagen wel erg flauw en onderbroekgericht, maar het maakt Hawkeye en Duke ook ontwapenende personages. De chaos van oorlog wordt vooral duidelijk in het totale gebrek aan orde in het kamp, waarbij iedereen door elkaar heen praat, gewonden af en aangevoerd worden via helikopters, de oversten tussen alles door tetteren via een omroepsysteem en ondertussen ook de hoofdpersonen het gezag ondermijnen. De komst van een nieuwe hoofdzuster, met de ‘charmante bijnaam’ Hotlips maakt de boel er niet ordelijker op.

Artistiek zit de film uitstekend in elkaar. Altman benadert de dialoog duidelijk vanuit improvisatie en de gezellige chaos slaat over op het plezier van de film. Altman wisselt in de montage op effectieve wijze tussen close-ups en extreme longshots, en de montage is verder erg gericht op het acteerwerk. De acteurs zijn goed op dreef, waarbij vooral Donald Sutherland indruk maakt. De film is zeer degelijk, maar ontleent zijn status aan enkele scènes, waarvan één met recht een klassieker genoemd mag worden.

Het is de befaamde ‘zelfmoord’-scène waarbij de militairen ‘assisteren’ na het laatste avondmaal te hebben nagebootst. Dit alles wordt begeleid door de tijdloze titelsong “Suicide is Painless” en is sfeervol gefilmd in de nacht. De scène heeft een morbide ondertoon, maar toont eveneens de compassie tussen het vriendenkliekje. Het is een komische scène, een dramatische scène en een anarchistische scène, door de link van het laatste avondmaal met suïcide. Het is een scène die de rest van de film samenvat en een hoogtepunt in de film.



Reageer op dit artikel