The Blackout van Abel Ferrara is geen makkelijke film. The Blackout is ruw, rauw en realistisch. De eerste keer dat men The Blackout bekijkt zal vooral gekenmerkt worden door verwarring en afschuw. We volgen Matty (Matthew Modine), een alcoholist, die onder een constante roes bezwijkt, en 8 maanden later, als nuchtere man er achter probeert te komen wat hij tijdens zijn blackout heeft gedaan. Zijn roes wordt onze roes in de eerste helft van de film, en zijn zoektocht wordt onze zoektocht in de tweede helft van de film. Onze verbintenis als kijker aan dit aanvankelijke abjecte personage zorgt ervoor dat zijn blik de onze wordt, en we constant de vraag stellen hoe wij in een dergelijke situatie zouden reageren. We gaan daardoor met hem meeleven, en dat maakt de film de eerste keer een vermoeiende ervaring. De tweede keer kunnen we even objectief kijken als de nuchtere Matty en toont de film zijn gelaagdheid.

The Blackout laat er geen twijfel over mogelijk zijn. Matty is een nare man een narcissist. Hij staat buiten zijn eigen leven, verwijdert zich van zijn daden door een constante drugroes. Drugs en alcohol zorgen voor een discrepantie tussen zijn zelfbeeld en werkelijkheid. Matty ziet zichzelf als een ster. De wereld draait om hem. In dronken buien schreeuwt hij, Mel Gibson-stijl, tegen zijn ongewenst zwangere vriendin Annie (Beatrice Dalle) dat ze haar foetus uit haar buik moet snijden, omdat hij ervan overtuigd is dat ze vreemd is gegaan. Wanneer zijn nuchtere ik geconfronteerd wordt met het feit dat Annie op zijn verzoek een abortus heeft laten ondergaan ontkent hij dat. Zelfs wanneer hij zijn dronken rant op het antwoordapparaat terughoort ontkent hij: dat ben ik niet, dat kan ik niet zijn. Matty is twee personen.

The Blackout speelt met deze Janus-persoonlijkheden. Van alles zijn twee kanten. Matty is tweeledig, goed en slecht. Van Annie zijn er twee, een onschuldige serveerster genaamd Annie, die hem doet denken aan zijn vriendin, Europese verleistster Annie. Deze Annie’s ontmoeten elkaar in een erotische fantasie. Op televisie zien we beelden van een erotische scène tussen Europese Annie en Matty, gefilmd door porno en b-film-magnaat Mickey Wayne (Dennis Hopper). Deze televisie staat in een kamer waar Matty, onder de drugs en onder het toezien oog van Mickey Wayne wederom gefilmd wordt terwijl hij deze scène herbeleeft met Annie 2, een serveerster die fan is van Matty. Annie 1 en Annie 2 gaan door elkaar lopen, en op dat moment is er de blackout van Matty.

De tweeledigheid wordt nog groter na deze blackout. Waar de eerste helft zich richte op altijd dronken, spaarzaam nuchtere Matty, richt helft twee zich op altijd nuchtere, spaarzaam dronken Matty. Janus komt weer om de hoek. En zelfs de blackout krijgen we tweemaal te zien. We zien de blackout terwijl hij gebeurt, en we zien de blackout door de ogen van Mickey Wayne en zijn nooit liegende, altijde de waarheid sprekende camera. En dat brengt ons bij Godard.

“Film is the truth 24 times a second, and every cut is a lie”
Jean-Luc Godard

In The Blackout speelt film een grote rol. Ferrara speelt met videobeelden, en deze geven de film een sleazy, geheel unieke sfeer. Maar video benadrukt ook een thema in de film. De camera liegt niet. De camera is een god die toekijkt op nietige mensen die zichzelf de verdoemenis in helpen. De camera confronteert Matty met zijn eigen ik, als een bovennatuurlijke oordeler. De God Cinema verwijdert de discrepantie tussen Matty’s zelfbeeld en de werkelijkheid. Cinema beoordeelt Matty, confronteert Matty met zichzelf. Matty wordt een zelfvoyeurist. Hij stelt zichzelf bloot aan interviews, opgenomen op lage kwaliteit video. De rauwe videobeelden dringen binnen in Matty’s leefwereld. Matty kan niet liegen, hij legt zijn ziel bloot binnen de camera.

Maar de Oud-testamentische oordelende god van de Cinema gaat verder met Matty: hij moet uiteindelijk zichzelf zien. Matty wordt voyeur van zichzelf wanneer hij de beelden van de blackout terugziet. Film liegt niet in The Blackout; Godard zou content zijn. Want wat Matty ziet is niet wat hij wil zien, hij moet zichzelf bekijken in een nare spiegel. De blackout was voor deze ontboezeming als een Godardiaanse cut, een omissie in zowel de herinnering van Matty als in het filmische narratief. Matty vult deze met leugens, de kijker met onzekerheid. Pas als het gat wordt opgevuld door het zelfvoyeurisme van Matty komt de waarheid aan het licht. Dankzij film.

The Blackout zelf liegt ook nauwelijks: fictie en werkelijkheid lopen in elkaar over. De achtergrond van de film beinvloedt de film wel degelijk. Dennis Hopper als pornokoning van de lowbudget videocinema echoot zijn leven als belangrijk exponent in vele b-films, een afgezakte alcoholist met maniakale eigenschappen, die nooit zijn charisma verloor en een belichaming werd van anarchistische cinema. Matthew Modine als in onzwang geraakte acteur die zich verliest in feestgedrag schurkte ook dicht tegen de waarheid aan na monsterflop Cutthroat Island. De naam Matty zegt in principe alles. Matty = Matthew. Beatrice Dalle bevestigt ook haar beeld als europese excentriekeling, ze speelt een versie van haar imago als afstandelijke ijskoningin, erotische succubus. Allen spelen hun rol niet, maar zijn hun rol. Hun imago in de realiteit beinvloedt de film. Abel Ferrara zelf is ook fan van neuspoeder en drank. En ten slotte kreeg scriptschrijver en ex-model Marla Hansan zelf ook te maken met keerzijde van roem. Ze werd aangevallen in opdracht van haar huisbaas toen zij niet inging op zijn seksuele avances. De manier waarop mannen in The Blackout wegkomen met hun door seksueel verlangen aangestuurde misdaden klinkt voor haar waarschijnlijk extra waar.

The Blackout is een sfeervolle film, mede dankzij de videobeelden. Het acteerwerk, de beelden en het narratief dompelen de kijker onder in een reeks drugsgerelateerde waanzin, vol spiegelingen, herhalingen en tweedelingen. Een ongemakkelijke kijkervaring, ook de tweede keer. Ook als de toedracht van de blackout bekend is blijft The Blackout zich ontvouwen. The Blackout is een zoektocht naar de waarheid, maar doet aan het eind vooral waar aan. Rauw en realistisch, een nachtmerrieachtige roes die een filmische kater bezorgt.