Allen als acteur
Woody Allens rollen in andermans films

21 november 2012 · · Allen over Allen + Lijst

Woody Allen in Picking Up the Pieces

Het komt zelden voor dat Woody Allen acteert in een film die hij niet zelf geschreven of geregisseerd heeft. Aan het begin van zijn carrière wilde hij de regie nog wel eens aan anderen overlaten, maar dan had hij in ieder geval een hand in het script. En tegenwoordig duikt hij soms nog op in films, maar dan voornamelijk als zichzelf, getuige het recente Paris-Manhattan. Op deze lijst de vijf meest prominente films waarin Woody Allen opduikt als iemand anders dan zichzelf, en waarin hij geen rol achter de schermen had. Er zijn er nog een paar, maar daarin is zijn rol zeer klein. Opvallend genoeg zijn de films in deze lijst allemaal titels die wat doen met het imago van Woody Allen, ondanks dat hij geen creatieve vinger in de pap had. De volgorde is overigens van slechtst naar best, zoals het een gemiddelde lijst betaamt.

5. Picking Up the Pieces (2000)

Misschien wel het slechtste waar Woody Allen zijn naam aan heeft verbonden is Picking Up the Pieces. In een handvol scènes is de potentiële aantrekkingskracht van het project voor Woody Allen te zien, zeker in de wél uitstekende slotmonoloog die hij als het hoofdpersonage geeft. De rest van de film is echter een modderboel, waarbij Allen aanvankelijk fungeert als MacGuffin en de film inspeelt op het stuntelige karakter van Allen. Zodra Allen zijn daden probeert recht te zetten, en de plot hem een functie probeert te geven, zakt de film in. Om totaal onlogische redenen wordt er nota bene een bovennatuurlijke subplot geïntroduceerd, en dat is nog de minste van de problemen van Picking Up the Pieces. Een armetierige klucht waarbij Scoop afsteekt als een meesterwerk.

Woody Allen en Bette Midler in Scenes from a Mall

4. Scenes from a Mall (1991)

Scenes from a Mall, van onafhankelijke filmmaker Paul Muzarsky, voelt aan als een Woody Allen-film, in spel, regie en dialoog. Bette Midler en Woody Allen spelen een koppel wiens huwelijk ontrafelt en herstelt in één dag tijd, in het enorme winkelcomplex uit de titel. De dialogen over liefde, het huwelijk en de aftakeling van ouder worden zijn ouderwets Allen, en ook het acteerwerk voelt aan alsof het op zijn maat gesneden is. Muzarsky heeft echter ook een aantal eigen, bizarre, vingerafdrukken op de film achtergelaten, zoals de vervelende mime-speler, de hiphoppers en de kerstzangers. Daarnaast doet Woody Allen atypische dingen zoals het luisteren naar moderne muziek, hippe pakken dragen, pochen met zijn auto, voorbereidingen treffen om te gaan surfen, naar een winkelcomplex gaan, etc, etc. Ook zou Woody Allen zeer waarschijnlijk niet de focus op één enkele relatie gelegd hebben, en dat blijkt meteen de zwakte van de film. Met wat meer subplots was Scenes from a Mall een tikkeltje minder eentonig geweest.

Woody Allen in Antz

3. Antz (1998)

Woody Allen als mier in een Dreamworks-film. Je zou verwachten dat het een onwerkbare combinatie zou zijn, maar over het algemeen werkt het vrij goed. Antz – het blijft wel een verschrikkelijke titel – voelt groter en commerciëler dan het meeste werk van Woody, en dat is logisch gezien de actie-gerichte plot. De keuze om Allen de hoofdrol te laten vertolken houdt de film echter op de grond, en geeft de film enige flair. Daardoor wordt Antz meer dan de som der delen, zeker voor kenners van het werk van de neurotische New Yorker: dat laatste shot voelt zo verrekte logisch gezien het werk van Woody Allen, dat het de film op een hoge noot afsluit.

Woody Allen in Jean-Luc Godard's King Lear

2. King Lear (1987)

De films op deze lijst spelen tot nu toe allemaal in op het imago van Woody Allen, zijn stunteligheid, zijn melancholie, zijn neurotische kanten. Het idiosyncratische King Lear van Jean-Luc Godard gooit echter de kont tegen de krib. Allen duikt op in een veredelde cameo aan het eind als Godardiaanse equivalent van The Fool uit Shakespeare’s King Lear. Dat betekent niet dat hij komisch is, want Woody Allen, in de film als een editor genaamd Mr. Alien, is hier het tegenovergestelde van getypecast. Hij heeft geen grappen, maar een droge, lange, filosofische monoloog. Het is tekenend voor een film die constant verwachtingen ondermijnt: Molly Ringwald in een Godard-film (!), films in films in films, het maken van King Lear als een meta-commentaar van King Lear, Shakespeare’s afstammeling in een post-apocalyptische wereld, Norman Mailer als zichzelf, Leos Carax die acteert. Dat Woody Allen met Godard zou samenwerken is nog het minst vreemd: de mannen hadden al eens een diep gesprek in Godards interview-film, Meetin’ WA, van een jaar eerder.

Woody Allen in The Front

1. The Front (1976)

The Front is verreweg de beste film waarin Woody Allen enkel een rol speelt, en verreweg zijn beste rol als acteur. Hij zet een genuanceerde, bij vlagen hilarische rol neer als Howard Prince, een nietsnut die een vriend uit nood helpt voor eigen gewin. Deze vriend is een schrijver die op Senator McCarthy’s blacklist is beland, vanwege vermeende communistische sympathieën, en die daardoor niet meer aan het werk komt. Woody Allen doet zich voor al schrijver en strijkt tien procent van de winst op. Al snel schuiven meer schrijvers op de blacklist aan en Woody Allen wordt langzaam binnen gezogen in de duistere strijd van Communisme vs. McCarthyisme. Hij laat in deze film dan ook meer innerlijk conflict zien dan in zijn gemiddelde rollen. Voor fans van Allens neurotische dialogen: die zijn er nog genoeg, ondanks de wat serieuzere en politiekere toon van The Front. Deze polemische toon is niet onbegrijpelijk gezien de regisseur, Martin Ritt, scriptschrijver, Walter Bernstein, en tweede hoofdrol Zero Mostel alle drie ook op de blacklist hebben gestaan. The Front is een ondergewaardeerd pareltje, en het bewijs dat Woody Allen echt wel ijzersterk kan acteren, mits hij zichzelf niet regisseert.


Onderwerpen: , , , , , , , , , , , ,


Reageer op dit artikel