Die eerste reis naar Rotterdam is altijd het spannendste. Niet zozeer de reis zelf, maar de aankomst. Sinds mijn eerste IFFR bezoek in 2008 is het station van Rotterdam een puinhoop en nog steeds is men druk bezig de stad onder handen te nemen. Buiten het filmfestival om kom ik nooit in Rotterdam, dus toen ik plots een hele andere kant werd omgeleid dan voorgaande jaren en er wat verderop plotseling een enorm gebouw voor mijn neus stond was ik enigszins gedesoriënteerd. Maar eenmaal in De Doelen (het IFFR hoofdkwartier), op het Schouwburgplein en voor de Cinerama, bleek het IFFR nog steeds hetzelfde te zijn: dat gezellige filmfestival dat elk jaar weer drukker wordt. En waar het elk jaar weer afwachten is of de film mee- of tegenvalt.

Florentina Hubaldo, CTE

Florentina Hubaldo, CTE is het type film waar het festivalboekje woorden als ‘meditatief’, ‘transcendentaal’ en ‘dromerig’ voor gebruikt. Wij als festivalgangers noemen het ‘steenstaarderij’. Dit is niet meteen kritiek. Het werk van Weerasethakul is je reinste ‘steenstaarderij’, maar in zijn geval levert het prachtige films op. In het geval van Florentina Hubaldo, een 6 uur durend epos over twee werklozen die een schat zoeken en een dochter die wordt geprostitueerd door haar vader, levert het een abominabel eindproduct op.

Regisseur Lav Diaz heeft enkele terugkerende gimmicks: zijn films duren onnoemelijk lang, zijn dan vaak in zwart-wit en worden geschoten op een goedkope digitale camera. In zoverre niets nieuws onder de zon, 80% van de hedendaagse IFFR films grijpt naar allerhande digitale formats. Wat ik miste tijdens de drie en een half uur dat ik ben blijven zitten was Diaz’ redenering om de film daadwerkelijk 6 uur te laten duren. Laat me dit uitleggen in drie simpele kritiekpunten:

• Er was niets te beleven. Alle personages waren vervelende mensen zonder enige vorm van logica. De prostituerende dochter had bijvoorbeeld vanaf de eerste scene makkelijk kunnen ontsnappen en toch keert ze zonder reden terug naar haar akelige vader waardoor we zitten opgescheept met nare verkrachtingsscenes.
• Elk shot was lelijk. En niet de omgeving, maar de techniek van elk shot. Alles was overbelicht, de cameravoering was onwijs slordig en alles riekt naar amateurisme.
• Elk shot duurt te lang en complete scenes voegen geen reet toe aan het geheel. Bijna elke scene voelt aan als filler en op den duur begon ik me als kijker verraden te voelen. Het is bijna alsof Diaz zijn films niet monteert. Hij laat shots gewoon uitlopen zonder dat we als kijker worden beloond voor ons geduld.

En dat laatste somt Florentina Hubaldo CTE nog het beste op: Diaz die een film voor zichzelf maakt zonder echt te geven om wat hij te vertellen heeft of na te denken over de ervaring van zijn publiek. Een wanstaltelijke vertoning.

Dit was trouwens de eerste keer dat ik wegliep bij een film. Een monumentale gebeurtenis waar ik nog altijd geen spijt van heb.

Verano

Ook Verano valt onder het kopje ‘steenstaarderij’. Ditmaal uit Chili. En ditmaal onwijs goed. Verano kan het best worden omschreven als een analyse van menselijke relaties gegoten in de vorm van een aangenaam zomers middagdutje. Maar wel een nostalgisch dutje, want regisseur José Luis Torres Veira filmde al die relaties door de lens van een ouderwetse Hi8 camera. Een prachtige keuze, want de gehele film kreeg een soort dromerige waas over zich heen, wat heel goed samenwerkte met de totale overgave aan rust in elk shot. Zie het als een Chileense Blissfuly Yours.

De personages waarmee het niet zo goed gaat stuurde Viera op vakantie. Zij verblijven allemaal in een hotel. De mensen waarmee het wel goed gaat werken en wonen in de buurt of bij het hotel. Als een soort estafette gaat Veira langs al zijn personages, alsof hij komt kijken of het wel goed met ze gaat. Hij haalt een koppel uit elkaar om te zien wat ze doen als ze alleen zijn, zet andere mensen bijelkaar of laat twee zusjes nachtzwemmen bij het hotel waar ze werken. En alles volledig zonder terug te moeten vallen op seks. Ja, Verano is het type festivalfilm waar je hoopt te eindigen.