Imagine dag 6: macabere metamorfoses

15 april 2013 · · Imagine 2013 + Kritiek

chained

Vandaag twee extreem naargeestige films, die bakken ellende opstapelen om vervolgens met een aantal effectief geplaatste plottwists de sfeer nog donkerder te maken. Wie na deze doublebill vol misogyn geweld, duistere hoofdpersonen en zwartgallige finales nog hoop heeft in de mensheid, die verdient een pluim.

Chained (Jennifer Chambers Lynch, 2012)

Chained is de nieuwe film van Jennifer Chambers Lynch, dochter van David Lynch, en regisseuse van het beruchte Boxing Helena (1993), met volgens velen de slechtste plottwist ooit. Daarna volgden het matige Surveillance (2008)(wederom een slechte plottwist) en het mislukte Bollywood-avontuur Hisss (2010), van welk de desastreuze draaiperiode verhaald wordt in de, naar het schijnt uitstekende making-off-film Despite The Gods (2012), ook te zien op dit festival. En nu is daar Chained, een film die aanvankelijk veelbelovend begint, en zeker sterke kanten heeft, maar die dezelfde fout maakt als de andere films van Jennifer Lynch: een obligate wending in de laatste akte.

Een jongen van een jaar of tien gaat met zijn moeder een dagje uit, en stapt in de verkeerde taxi. De chauffeur neemt een verkeerde afslag, rijdt moeder en zoon naar een afgelegen landhuis, verkracht de moeder en sluit de zoon op. De jongen groeit in een periode van tien jaar uit tot Rabbit, de slaaf van de moorddadige taxichauffeur Bob, die zijn taxi gebruikt als dekmantel om met enige regelmaat vrouwen te ontvoeren, verkrachten en vermoorden. Hij wil van Rabbit echter meer maken dan enkel zijn slaaf. Hij ziet in Rabbit een opvolger.

De sterke kant van de film is zonder meer het personage Rabbit, een uiterst getraumatiseerde jongen die gevangen zit in een onmenselijke situatie. Het geweld waarvan hij dagelijks getuige is wordt op beklemmende en zeer expliciete wijze getoond. De camera registreert alles op klinische wijze, en hoewel we gelukkig niet elk detail te zien krijgen laat Jennifer Lynch weinig aan de verbeelding over. Dit is het compromisloos tonen van misogyn geweld, niet te verwarren met een misogyne film. Zeker tegen het einde wordt duidelijk dat de film niet bedoeld is als enkel shockeren, maar vooral als karakterschets van Rabbit en statement over de samenleving. Dat statement gaat echter gepaard met een plottwist die compleet uit de lucht komt vallen, en behoorlijk uit de toon valt met de rest van de film. Het idee is niet slecht, maar de uitvoering had sterker gekund. Naar het schijnt had Jennifer Lynch budgettair en tijdsgewijs niet de mogelijkheid het einde in die mate uit te kunnen voeren die ze gewild had, en dat is te merken. Met meer ademruimte had Chained een prima genadeklap kunnen geven. Nu is het een opeenstapeling van ellende met een afgeraffeld einde dat meer als een losse gedachte voelt, dan als de crux waar de boodschap van de film op gestoeld wordt.

oem software

★★★½☆

American Mary

American Mary (Jen Soska & Sylvia Soska, 2012)

Sterker qua plottwist is American Mary. In deze film worden de duimschroeven van het publiek op vakkundige wijze aangedraaid tot ontsnappen niet meer mogelijk is. Mary begint in wezen als een sympathiek personage, die tot uitersten moet gaan vanwege geldproblemen. De studente chirurgie besluit bij te gaan klussen in de schimmige wereld van de body modification, een subcultuur van mensen die vrijwillig hun lichaam op extreme wijze laten verbouwen door bijvoorbeeld implantaten onder de huid, vrijwillige amputaties, het dichtnaaien van de geslachtsdelen of andere lichaamsopeningen en meer dat soort gezellige dingen. Het is een wereld die Mary aanvankelijk met wantrouwen bekijkt, maar die naarmate de film vordert steeds sympathieker wordt neergezet. American Mary is geen film die de extreme ideeën van deze mensen veroordeelt of demoniseert, maar ze bekijkt met een zeker begrip. Dat begrip moet het publiek ook opbrengen wanneer Mary in het nauw gedreven wordt en rare sprongen begint te maken.

American Mary is een zeer extreme film, die vergeleken kan worden met een Repulsion (1965) of een Psycho (1960). Oftewel een karakterschets van een personage dat verschrikkelijke daden doet, maar dat een zekere sympathie of zelfs begrip krijgt van het publiek. Het is ongelooflijk duidelijk waarom Mary doet wat ze doet, en de plot wordt op dergelijk sterke wijze opgebouwd dat acties altijd een duidelijk aanwijsbare oorzaak hebben. Dit is een wraakfilm waarin de wraak langzaam wordt opgebouwd, en de gevolgen van de wraak ook.

American Mary is een film waarin elke actie consequenties heeft, en elke problematische scène een bevredigend, of in ieder geval duidelijk antwoord krijgt. De vele plotwendingen komen dan ook niet voort uit een misleiding van het publiek of een met de haren erbij gesleepte verhaallijn, maar zijn allemaal duidelijk te herleiden tot een actie van de personages. Anders gezegd, de plotelementen worden niet opgelost op een Hollywood-manier, maar krijgen een gevolg dat meer realistisch en gelijk de werkelijkheid is. En juist dat realisme, of de realistische consequenties van sommige daden, komen onverwacht over. American Mary is daarmee niet alleen een sterk opgebouwde karakterschets, maar vooral een film die op effectieve wijze oorzaak en gevolg behandelt. Elk daad heeft een wederdaad. American Mary is kort door de bocht een exploitatie-film over karma.

★★★★☆

jfdghjhthit45

Onderwerpen: , , , , , , , , , , , ,


3 Reacties

  1. Erwan

    Ik vond zelf het personage van de psychopaat in ‘Chained’ behoorlijk sterk uitgewerkt waarbij moet worden opgemerkt dat zonder het sterke spel van Vincent D’Onofrio makkelijk had kunnen verzanden in eindeloos geschreeuw. Heb D’Onofrio niet meer zo goed gezien sinds ‘Full Metal Jacket’. Verder heb je gelijk qua subplot tegen het eind, kwam wel erg plotseling.

    ‘American Mary’ zie ik woensdagavond.

  2. Camera Obscura

    Ha! Goed dat American Mary is meegepakt (en besproken wordt!). Volgens mij hebben jullie sowieso wel gelukkige keuzes gemaakt dit jaar.

  3. beavis

    de manier waarop Mary eindigt voelt anders wel een beetje met de haren erbij gesleept aan… en ook op andere momenten in het verhaal had ik persoonlijk andere keuzes gemaakt. De subcultuur is inderdaad interessant en wordt met affiniteit neergezet en er zitten zeker nog meer goede ideeën in de film, maar na de opbouw van de eerste helft vond ik de afhandeling toch een stuk minder… inclusief de standaard ‘horrorfilm agent’ en nog een personage dat niets aan het plot toevoegt behalve het eerder genoemde einde… leuk om gezien te hebben, maar na de aanprijzing hier had ik er zeker meer van verwacht.

    Kijk uit naar jullie slotstuk nu het festival er weer op zit, vond het tot nu toe allemaal leuk om te lezen (en natuurlijk nog meer om live met jullie over de films te kunnen praten, het was weer een gezellig festival jongens!)