Joe (2013)

11 juni 2014 · · Kritiek + Première

Vrijwel ieder jaar worden filmliefhebbers getrakteerd op een Southern Gothic film, zeer typische Amerikaanse films die zich in het diepe zuiden van het land afspelen en een vaak duistere en mysterieuze toon kennen. Vorig jaar was Mud (2012) een geprezen film in de bioscoop en zowaar eens een film die een meer lichte toon kende ondanks dat ook deze titel genoeg ellende in zich had. Eerder dit jaar werd de televisie-wereld veroverd door de hit-serie True Detective (2014), een serie die zich in Louisiana afspeelde en sterk speelde met lokale mythes en bijgeloven. Nu is het de beurt aan Joe om het zo kenmerkende genre een nieuwe impuls te geven en het resultaat is bij tijden indrukwekkend.

Joe is een ietwat getroebleerde ex-bajesklant die in Texas zijn leven nieuwe betekenis tracht te geven als aannemer in vooral het kappen van bomen. Zijn verleden blijft hem helaas achtervolgen, zeker nadat Joe een glas teveel op heeft. Hij kruist paden met de jonge Gary die koste wat kost wil werken voor Joe om het leven van zijn familie wat vrolijker te maken aangezien hij van zijn zwaar alcoholistische vader Wade niets hoeft te verwachten. Sterker nog, zijn destructieve houding maakt het leven van Gary regelmatig tot een levende hel. Joe en Gary bouwen een onverwachte vriendschap op in een wereld van groezelige kroegen, trailer parken en immer sluimerend gevaar.

Joe is de nieuwste film van de Texaanse cineast David Gordon Green die al eerder met titels als George Washington (2000) liet zien prima overweg te kunnen met zowel de diep zuidelijke Verenigde Staten als ook de tieners die hier een onzeker bestaan leiden. Het is een wereld waar echte hoop nauwelijks aanwezig is en eerder ellende en miserabele leefomstandigheden aan de order van dag zijn. Joe is wat betreft niet anders. De huizen waar de personages leven zien er uitgeleefd en donker uit en de inwoners lijken in een onophoudelijke spiraal van geweld te zitten dat zelfs de politie het allemaal zuchtend ter kennisgeving aanneemt. In deze wereld is Gary het enige lichtpuntje, al schijnt zelfs hij nauwelijks. Het is een personage sterk vertolkt door Tye Sheridan, een jonge acteur die vorig jaar al de show stal in Mud. Type-casting ligt op de loer, maar Sheridan weet echt raad met de licht ontvlambare tienerrol en mag dit wat mij betreft niet vaak genoeg doen.

De twee echte uitschieters zijn een stuk ouder qua leeftijd. Gary’s vader Wade wordt angstaanjagend neergezet door Gary Poulter, een inmiddels overleden man die in het ware leven een dakloos en alcoholistisch bestaan leidde. Noem het dubieus van Gordon Green om zo dicht mogelijk bij de realiteit te komen, maar net als Ken Loach die vaak uit het leven gegrepen ‘acteurs’ inhuurde is ook hier de keuze van de regisseur een even geniale als ook gedurfde zet. Wade (ook wel G-Daawg) is een oprecht huiveringwekkend personage en de rol van Poulter is mede door de realiteitszin onvergetelijk. Joe wordt gespeeld door Nicolas Cage en zijn curieuze loopbaan kent hiermee wederom een nieuw hoofdstuk. Op onverklaarbare wijze pendelt Cage tussen serieuze en hoog geprezen rollen in dito films en ontzettende meuk die hij zonder enige overgave acteert. Je zou bijna Cage heen en weer willen schudden en hem smeken enkel in films als Joe op te duiken want zijn talent is onmiskenbaar aanwezig en in Joe in vol ornaat te zien.

Zoals gezegd is Joe zeker geen gemakkelijke aangelegenheid en het huilen staat je nader dan het lachen. De behoorlijk depressieve woonsituatie en omgeving van de personages is slechts een licht onderdeel van de nare wereld die Joe is en Gordon Green weet als geen ander deze wereld te schetsen zonder dat het in clichés wegzakt.En alsof dat nog niet genoeg is kan Joe hier en daar ook ontzettend gewelddadig uit de hoek komen, voor al te gevoelige kijkers is de film niet gemaakt. Toch gloort er in Joe een hoopvolle boodschap en is het niet louter doem en duisternis. De vergelijking met Mud is een logische, maar buiten de wonderlijke relatie tussen volwassene en tiener valt de vergelijking redelijk mank. Joe leeft in zijn geheel eigen filmische wereld, een niet al te fraaie om in te vertoeven zou je er daadwerkelijk moeten zijn maar als bioscoopervaring meer dan de moeite waard.
★★★★☆


Onderwerpen: , , , , , , ,


Reageer op dit artikel