Aziatisch actiespektakel
Imagine 2014 volgens Theo (slot)

18 april 2014 · · Imagine 2014

Why Dont you Play in Hell

Azië was dit jaar erg sterk vertegenwoordigd op Imagine. Waar Azië normaliter een beetje een paradepaardje was van dat andere festival, het IFFR, en er ook steeds meer festivals opduiken speciaal voor Aziatische films, zoals Cinemasia en Camera Japan, is de selectie op Imagine erg breed. Animé is breed vertegenwoordigd, met titels als The Wind Rises, Garden of Words, Patema Inverted en HAL, en er draaien ook een aantal andere Japanse films als Why Don’t You Play in Hell en The Brian Man. Maar China en Indonesië zijn net zo sterk aanwezig, met beide twee titels: Wu Xia en Young Detective Dee, en Killers en The Raid 2: Berandal, respectievelijk. Het is een sterke Aziatische selectie, met grote namen en toekomstige cultklassiekers. Vandaag bespreek ik twee nieuwe films van gevestigde namen, een actiefilm uit Japan én een uit China: Why Don’t You Play in Hell (2013)en Young Detective Dee: Rise of the Sea Dragon (2013).

Why Don’t You Play in Hell

Shion Sono begon zijn carrière met experimentele, snel geschoten films, en maakte daarna furore met de krankzinnige maar uitzonderlijk goede Suicide Club, een film waarin het nodige bloed vloeit. Recentelijk, na meer vreemde als Hazard en Strange Circus, keerde hij terug naar kleinere films, vaak met een experimentele inborst. Denk hier aan titels als cult-item Love Exposure, en prachtige drama’s als Himizu en The Land of Hope. Shion Sono zit weer in een artistiek rijke periode in zijn carrière, en zijn nieuwste film Why Don’t You Play In Hell voelt als een samenvatting van zijn carrière.

Hier combineert hij de bloederige excessen van Suicide Club met de warme nostalgie en scherpe maatschappijkritiek van Himizu, en de improvisatie en energie van zijn vroege carrière. Het is niet voor niets dat de hoofdpersonen beginnende experimentele filmmakers zijn, die vol met rauwe energie hun films schieten, onder de collectieve naam Fuck Bombers.

De speelsheid van de film is ook te zien in de plot, die moeiteloos van personage naar personage switcht, en regelmatig volledige passages neemt naar een totaal andere verhaallijn. Kort gezegd is dit de opzet: de Fuck Bombers laten een berichtje achter bij een altaar voor de goden, wensend voor succes. Dat succes blijft tien jaar uit. In dezelfde periode zit de moeder van een jong meisje in de gevangenis voor het afslachten van Yakuza’s die haar man, een andere Yakuza probeerde te vermoorden. De moeder wenst succes voor haar dochter, en de Yakuza-baas wil dat zijn dochter een groot succes wordt voor zijn vrouw uit de gevangenis komt, nu ook tien jaar later. Dochterlief vlucht, sleept een jongeman mee in haar vlucht, en zegt tegen haar vader dat deze jongen een regisseur is om haar huid te redden. Hij vlucht voor de yakuza, en vind de brief van de Fuck Bombers bij het altaar. Voor ze het weten zijn de Fuck Bombers in het bezit van een gigantische filmset, een bak met geld, en twee teams Yakuza die niets liever willen dan elkaar afslachten.

Het ingewikkelde plot bouwt in wezen toe naar een gigantische finale, waarbij de filmmakers onderdeel worden van de chaos van het yakuzaleven. Deze finale is een ode aan Tarantinos Kill Bill en de Chanbara’s, Kung Fu-films en Jidajgeki’s, die Kill Bill weer inspireerde. Sion Sono brengt een ode aan de filmgeschiedenis, en de chaos die naar voren komt bij het maken van zijn film. De finale is snel, grappig, vernuftig, bloederig, maar bovenal enorm energiek en enthousiast.

Er zit een liefde voor film in Why Don’t You Play in Hell, maar ook een kritiek op film. De yakuza zijn duidelijke stand-ins voor de malafide producers die de ziel uit de filmindustrie willen zuigen, en wiens financieel gewin belangrijker is dan liefde voor de film. Ook de baas van de Fuck Bombers heeft een destructieve aard, waarbij zijn liefde voor de film als eindproduct belangrijker blijkt te zijn dan de liefde voor het filmteam, zijn familie. De inzet van Why Don’t You Play in Hell is destructieve liefde, en een destructieve liefde voor film.

Ondanks dat de film een fatalistische inborst heeft, blijkt de liefde voor film van Sono ook positieve kanten te hebben. Why Don’t You Play in Hell gaat ook over het plezier van improviseren, van met een camera achter de acteurs aanhollen, van met vrienden op een filmset staan. Filmliefde is een tweesnijdend zwaard, en de filmwereld heeft duidelijke positieve en negatieve kanten. Why Don’t You Play in Hell is daarmee een film geworden waarin Shion Sono zijn eigen gevoelens rondom film samenvat, en het is niet verwonderlijk dat in de laatste akte de grenzen tussen fictie en realiteit steeds vaker wegvallen. Het is alsof Sono zegt dat deze film niet zozeer fictie is, maar een metafoor voor zijn eigen gevoelens rondom film. Het mag dan filmische magie zijn, het bevat een kern van waarheid.

★★★★½

Detective Dee

Young Detective Dee: Rise of the Sea Dragon

Tsui Hark maakte ooit naam als producent met het fantastische A Chinese Ghost Story, en met regieklussen voor roemrijke titels als Once Upon A Time In China en behaalde recentelijk successen met Detective Dee and the Mystery of the Phantom Flame. Young Detective Dee: Rise of the Sea Dragon is een prequel voor die hitfilm, en sluit perfect aan bij de stijl die Tsui Hark ooit al neerzette als producent met A Chinese Ghost Story: een mix tussen special effects-extravaganze, humor, bovennatuurlijke elementen, maar bovenal een superieure vechtchoreografie vol virtuoze kung-fu.

Young Detective Dee mag dan wel een detective van naam zijn, het Detective-aspect van de film is van ondergeschikt belang voor de spil waar de film om draait: gevechtsscène met het betere vliegwerk aan draden, waarbij de gehele omgeving aan diggelen gaat. Het zijn virtuoze staaltjes, die alleen niet altijd weten te verbloemen dat het plot een niet al te stevige kapstok is om deze scènes aan te hangen.

De plot probeert namelijk het detective-verhaal te verenigen met een bovennatuurlijke verhaallijn, en in plaats van dat deze elkaar aanvullen blijken ze niet altijd even makkelijk in elkaar te passen. Wanneer de verklaring voor de meeste zaken “vismonster” is, dan faal je als detectiveschrijver. Het is jammer, want de scènes waarin Detective Dee conclusies trekt zijn creatief in editing en maken effectief gebruik van green-screen.

Detective Dee kijkt namelijk letterlijk neer, als een gigantische reus, op zijn eigen herinneringen, en trekt conclusies alsof hij een god van bovenaf is. Het is een mooie metafoor voor een scriptschrijver of regisseur die verbanden legt, en het geheel moet overzien, maar sluit ook aan bij hoe detective’s als alwetende vertellers boven hun moordzaken horen te hangen. Een opvallend effectieve methode om detective-werk te tonen, die ik vreemd genoeg niet eerder had gezien, terwijl de computer dit soort techniek toch al enkele jaren toe laat.

Minder effectief is de CGI in grote overzichtsscènes, waarbij legereenheden wel erg duidelijk uit de computer komen, en in de finale, met de zeedraak uit de titel. Er valt duidelijk te zien dat de Chinese markt niet kan wedijveren met Hollywood qua digitale effectenstudios. Het is zeker jammer dat Tsui Hark zo’n opzichtig beroep doet op CGI, want de praktische effecten in het door hem geproduceerde A Chinese Ghost Story zijn bijvoorbeeld nog steeds erg fijn. Hoewel Detective Dee de touwtjes strak in handen heeft, blijkt Tsui Hark dus niet altijd als een god boven zijn verhaal te hangen. De vechtscènes zijn puik, maar het plot en de digitale effecten hadden extra aandacht verdiend.

★★★½☆

Ranglijst van geziene films

1. La Danza de La Realidad
2. The Strange Colour of Your Bodies Tears
3. Enemy
4. Why Don’t You Play in Hell
5. The Wind Rises
6. Jodorowsky’s Dune
7. Wu Xia
8. Asphalt Watches
9. We Are What We Are
10. Der Samurai
11. The Babadook
12. Escape From Tomorrow
13. Filth
14. Dead Snow 2: Red Vs. Dead
15. Coherence
16. El Desierto
17. Thou Wast Mild and Lovely
18. Willow Creek
19. Young Detective Dee: Rise of the Sea Dragon
20. De Poel
21. Oculus
22. Patema Inverted
23. Cheap Thrills
24. Zero Charisma
25. The Machine
26. Savaged
27. Moebius
28. Aux Jeux Des Vivants
29. Capsule
30. +1
31. Garden of Words
32. I Am a Ghost
33. The Creep Behind The Camera
34. Raze
35. Deadly Virtues: Love. Honour. Obey


Onderwerpen: , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , , ,


Reageer op dit artikel