De top tien van Salon Indien
De favoriete animatiefilms van de redactie

Natuurlijk is deze themamaand rond animatie niet ten einde voordat we onze favorieten in dit genre/stijl/techniek (doorhalen wat u niet van toepassing vindt) hebben geboekstaafd. Na een maand waarin vele minder bekende titels voor het voetlicht zijn gebracht, aangevuld met de meest recente stroom aan films die op het Holland Animation Film Festival draaiden, is het tijd over te gaan naar de must see’s en persoonlijke favorieten. Dit zijn die van ons, wat zijn die van jou?

De favorieten van Rik Niks

Die Abenteuer des Prinzen Achmed (Reiniger, 1926)
Fantasia (div. regisseurs, 1940)
Dumbo (div. regisseurs, 1941)
Angel’s Egg (Oshii, 1985)
Beauty and the Beast (Trousdale, Wise, 1991)
Spirited Away (Miyazaki, 2001)
Father and Daughter (Dudok de Wit, 2001)
Bee Movie (Hickner, Smith, 2007)
Toy Story 3 (Unkrich, 2010)
The Lego Movie (Lord, Miller, 2014)

Meer nog dan bij speelfilms is ‘het gevoel’ bepalend voor mij. Dat kan een bepaalde sfeer zijn, zoals die me met name in Japanse titels aanspreekt. Wondere werelden in prachtige, enigszins ouderwetse prenten. Het kan de ritmiek van beweging zijn, die eenzelfde enerverend gevoel los maakt als een mooie dans of een vloeiende montage in een speelfilm. Vooral de vroege films van Disney zijn hier bij vlagen erg sterk in. Tot slot appelleert animatie vaak aan het gevoel van kind zijn. Is het niet vanwege jeugdherinneringen die onherroepelijk aan sommige titels kleven, dan is het wel door een nostalgische herinnering aan de onbezorgdheid en het speelplezier uit de kinderjaren los te maken. De meest recente titels uit dit chronologische lijstje slaan in dat opzicht de spijker op de kop.

De favorieten van Theodoor Steen

01. Bambi (div. regisseurs, 1942)
02. It’s Such A Beautiful Day (Hertzfeldt, 2012)
03. The Princess and The Cobbler, Recobbled Cut (Williams, 1993-2014)
04. Coonskin (Bakshi, 1975)
05. Fantasia (div. regisseurs, 1940)
06. Who Framed Roger Rabbit (Zemeckis, 1988)
07. Alice (Svankmajer, 1988)
08. Dog Star Man I-IV (Brakhage, 1962-1964)
09. Grave of the Fireflies (Takahata, 1988)
10. Perfect Blue (Kon, 1997)

Het belangrijkste voor mij binnen animatie, en film in het algemeen, is ambitie. Animatie is wat mij betreft veel meer dan alleen appelleren aan het kinderlijke gevoel, maar ik herken me deels in wat Rik zegt. Ik zou het alleen meer omschrijven als een beroep doen op de fantasie, wat kinderen eigen is. Animatie stelt regisseurs in staat, op een grotere wijze dan bij welke andere techniek ook, om ambitieuze visies op het doek te krijgen. Of het nu gaat om het representeren van licht en perceptie, zoals Brakhage doet in Dog Star Man, of om de onnavolgbaar hypnotische animatiestaaltjes van onvoltooid (maar in de bootleg-versie Recobbled Cut nog steeds overtuigend) meesterwerk The Princess and the Cobbler. Ook fijn aan animatie: een film kan puur persoonlijk zijn, de visie van een eenling, zoals in het magistrale, It’s Such A Beautiful Day, maar geeft ook de ruimte aan eclectische invloeden en regisseurs als in Fantasia. Animatie opent mogelijkheden, en geeft ambitieuze mensen dus alle kansen.

De favorieten van Erwan Ticheler

01. Grave of the Fireflies (Takahata, 1988)
02. The Jungle Book (eitherman, 1967)
03. Fantasia (div. regisseurs, 1940)
04. Dumbo (div. regisseurs, 1941)
05. Heavy Metal (Potterton, 1981)
06. Akira (Otomo, 1988)
07. It’s Such a Beautiful Day (Hertzfeldt, 2012)
08. Perfect Blue (Kon, 1997)
09. Les Triplettes de Belleville (Chomet, 2003)
10. Princess Mononoke (Miyazaki, 1997)

Animatie is een genre dat voor mij echte meerwaarde krijgt zodra het ook een volwassen publiek aanspreekt. Dit kan met animatiefilms die wel degelijk ook kinderen aanspreken zoals het majestueuze Fantasia, maar zeker wanneer de films juist gericht zijn op een ouder, soms zelfs exclusief volwassen publiek. Heavy Metal laat je niet gauw aan je kleine kinderen zien en geldt voor mij als een van de beste animatiefilms ooit gemaakt. Een ander belangrijk element is voor mij de menselijke en realistische factor. Begrijp me niet verkeerd, ik kan zoals uit mijn lijst wel blijkt echt wel genieten van Disney’s pratende dieren, maar de in realiteit geënte Japanse films als Grave of the Fireflies en Perfect Blue bevallen me – zeker tegenwoordig – meer. En tenslotte is animatie een genre dat zich bij uitstek en op positieve wijze te buiten kan gaan in visueel opzicht. Hoe totaal verschillend doch beide geniaal zijn films als It’s Such a Beautiful Day en Akira wel niet? Volstrekt uitzinnig of uiterst minimalistisch: animatie weet altijd weer te verassen.

De favorieten van Kaj van Zoelen

01. Princess Mononoke (Miyazaki, 1997)
02. Spirited Away (Miyazaki, 2001)
03. Perfect Blue (Kon, 1997)
04. Millennium Actress (Kon, 2001)
05. The Fantastic Mr. Fox (Anderson, 2009)
06. Grave of the Fireflies (Takahata, 1988)
07. The Wrong Trousers (Park, 1993)
08. Akira (Otomo, 1988)
09. Ratatouille (Bird, 2007)
10. Summer Wars (Hosoda, 2009)

Animatie is voor mij niet zozeer een genre maar meer een stijl. Een vorm naast de speelfilm en de documentaire. Dat het merendeel van westerse animatie op kinderen gericht is maakt voor mij niet dat de stijl zelf iets met als kind voelen of volwassenen aanspreken te maken heeft. Toegegeven, animatie biedt als vorm wel meer mogelijkheid voor genres als fantasy of science fiction, of voor pratende dieren om aandoenlijk in plaats van afstotelijk te zijn. Dankzij de niet letterlijke weergave van de werkelijkheid kun je nu eenmaal bepaalde dingen makkelijker doen dan in speelfilms. Het maakt het voor mij niet interessanter, beter of minder maar vooral anders dan een speelfilm of documentaire – hoewel recentelijk de scheidslijn tussen animatie en docu steeds vaker op interessante wijze wordt doorbroken.


Onderwerpen: , , , , ,


6 Reacties

  1. Peter Cornelissen

    wat betreft features is mijn top10 een beetje overbevolkt door anime, maar die weten dan vaak ook het best de ‘magie’ van animatie te koppelen aan een goed verhaal; zonder alleen maar te willen amuseren

    Sen to Chihiro no Kamikakushi (2001) Spirited Away
    Kôkaku Kidôtai (1995) Ghost in the Shell
    Nightmare before Christmas, The (1993)
    Tonari no Totoro (1988)
    Mononoke-Hime (1997)
    Kidô Keisatsu Patorebâ: The Movie (1989) Patlabor: the Movie
    Incredibles, The (2004)
    Kidô Keisatsu Patorebâ: The Movie 2 (1993) Patlabor 2: the Movie
    Papurika (2006) Paprika
    Toy Story (1995)

    qua shorts is er zó veel moois, in zoveel verschillende stijlen dat het me moeilijk lukt daar nu even snel een top 10 van te maken (heb ook niet zo’n handige database op dat gebied als voor de features…)

    wat er in zou kunnen staan:

    Yozhik v tumane (1975) Hedgehog in the Fog
    Le Nez (1963) the Nose
    In Absentia (2000)
    Final Flight of the Osiris (2003)
    For the Birds (2000)
    Ryan (2004)
    Inspirace (1949)
    Rejected (2000)
    Lapis (1966)
    Begone Dull Care (1949)

  2. Smeerik

    Vreemde lijstjes, gaat dit alleen om features of ook om shorts?
    Ik zag the wrong trousers er ook tussen staan en dat is toch echt een short.
    Bij 02. The Jungle Book (eitherman, 1967) moet zijn *Reitherman denk ik :)
    Waarom staat Fantasia zo hoog bij jullie? Het einigste wat ik er aan kan waarderen is The Wizzard’s Aprentice, Dance of the Hours en een beetje van Night on Bald Mountain, de rest is echt vieze kitsch. Zelf ben ik meer van de korte animatie, maar Dumbo is natuurlijk erg leuk, zeker één van mijn faforiete. 101 Dalmatiërs en Jungle Book super goed getekend. Nijntje de film…. o nee de niet.

  3. theodoor steen

    @Smeerik: Er was geen vooropgestelde regel over shorts of features. Ik heb gekozen voor enkel features, maar dat zal bij anderen anders gelden. Fantasia vind ik zo goed vanwege de eclectische stijlen, niet alle shorts zijn even goed, en er zijn inderdaad een paar die richting kitsch neigen, maar het Stravinski-segment, Night on Bald Mountain , The Wizzard’s Apprentice, Dance of the Hours en The Nutcracker Suite vind ik allen geweldig. De enige die wat mij betreft echt niet te pruimen is, is de Pastorale. Daarnaast vind ik de manier waarop muziek en beweging geïntegreerd worden erg sterk, en dat is toch wel zo’n beetje Disney’s handelsmerk. Nergens gebeurde dat sterker dan in Fantasia, wat mij betreft. En jeugdsentiment speelt ook wel voor een deel mee. [sarcasm]Nijntje de Film moet ik nog zien, maar als hij zo goed is als Pim en Pom-Het Grote Avontuur dan verwacht ik er veel van. [/sarcasm]

  4. Smeerik

    Tjah dan zijn we het niet eens over Fantasia, de animatie is prima maar dat met die blote mannetjes en die centaurussen vond ik echt smakeloos, dat met die feetjes en dansende paddestoelen een beetje kinderachtig en het segment met die dinosaurussen oer saai (no pun intended). Ik heb dat sentiment totaal niet alleen bij de Wizzard’s Aprentice en Dance of the Hours. Doe mij dan maar Tom & Jerry, dat is ook rete strak op de muziek getimed en is vele malen vermakelijker.

  5. Tijmen

    Leuke keuzes, waar toch nog een aantal verrassende keuzes tussen zitten die ik nog maar eens moet gaan kijken. Twee aanraders die ik zelf altijd graag nog noem zijn Tekkonkinkreet en toch ook wel 5 Centimeters Per Second. En wellicht nog Watership Down, maar die is al zo lang geleden dat ‘ie een beetje weggezakt is ben ik bang (jeugdsentiment).

  6. Cynthia

    Bij elke titel die ik noem, zijn er andere redenen waarom ik de titel zo goed vind. Soms speelt voornamelijk het verhaal of juist de sfeer een doorslaggevende rol, maar meestal is het een combinatie van verschillende factoren. Er zijn een aantal titels die ik er niet bij heb gezet omdat ik ze jaren geleden voor het laatst heb gezien. Ik zou ze eerst willen herkijken voordat ik kan besluiten of ze bij mijn favorieten horen of niet (bijvoorbeeld de films van Satoshi Kon en Mamoru Hosoda).

    Favoriete features:
    Princess Mononoke (Hayao Miyazaki, 1997)
    Spirited Away (Hayao Miyazaki, 2001)
    Robin Hood (Wolfgang Reitherman, 1973)
    Le Roi et l’oiseau (Paul Grimault, 1954)
    Batman: Mask of the Phantasm (Eric Radomski & Bruce Timm, 1993)

    Favoriete shorts/video clips:
    Father and daughter (Michaël Dudok de Wit, 2000)
    A (Jan Lenica, 1965)
    Beyond (Koji Morimoto, 2003)
    The Parachute Ending (Willy Sweeney, 2008)
    Airy Me (Yoko Kuno, 2013)


Reageer op dit artikel