Turtles Can Fly (2004)
Kinderen in de hoofdrol

Turtles can fly (2004)

Het ontwapenen van levensgevaarlijke mijnen als bijverdienste. Een groep kinderen van wie eigenlijk niemand geen ledemaat of zintuig mist. Het is voor deze groep jonge vluchtelingen in Iraaks Koerdistan, onder leiding van de dertienjarige Satellite, de normaalste zaak van de wereld. De kinderen staan met hun handicaps en gebrek aan jeugdige vreugde en onschuld symbool voor een gehele samenleving.

De film van regisseur Bahman Ghobadi is overduidelijk zowel metafoor als een letterlijke aanklacht tegen een ‘gehandicapte’ maatschappij. Hij ging naar een vluchtelingenkamp in Irak en werkte daar met echte slachtoffers van oorlogsgeweld. Veel scènes en gebeurtenissen werden geïmproviseerd, als dank werden de meeste acteurs beloond met operaties, protheses of onderdak. Ook heeft Ghobadi de hoofdrolspeler Satellite onder zijn vleugels genomen om hem het filmvak bij te brengen. Iets wat hij eerder ook heeft gedaan met de hoofdrolspeler van zijn vorige film A Time for Drunken Horses, zoals te lezen in dit interview met de filmmaker.

Wat opvalt is dat ondanks dat er nauwelijks een professionele acteur aan deze film te pas komt, het acteerwerk bijzonder sterk te noemen is. Met name het meisje waar Satellite verliefd op wordt speelt erg ingetogen en maakt diepe indruk. Ze zorgt voor een blind kindje, wat ze na een verkrachting ter wereld gebracht heeft. Haar broer, die beide armen mist, ontmantelt niet alleen met zijn mond moeiteloos landmijnen, hij lijkt tevens de toekomst te kunnen voorspellen en zet deze gave een aantal keer erg effectief in.

Turtles can fly (2004)

Wat maakt deze film goed? Dat deze een diepe indruk maakt en achterlaat. De kinderen zijn letterlijk en figuurlijk ontwapenend en door hun logischerwijs naturelle spel (eigenlijk is spel niet het goede woord) wordt je meegezogen in hun wereld. Hoe je overleeft in een vluchtelingenkamp, welke bagage daar soms bij hoort. Van de meeste kinderen begrijp je hun motivaties, ook wanneer deze onsympathiek overkomen.

Films die gedragen worden door kinderen is een relatief veelvoorkomend fenomeen in de Iraanse cinema. Niet zelden zijn dit kinderen met een handicap of enorm veel bagage die centraal staan. Je zou denken: gevalletje effectbejag, maar dat is in deze film, maar ook in bijvoorbeeld Majid Majidi’s The Color of Paradise, wat tevens verhaalt over een blind jongetje, niet het geval. Kinderen met een fysieke beperking zijn er veel in Iran, en aangezien ze eigenlijk niet of nauwelijks hoeven te ‘spelen’ blijft hun echtheid moeiteloos overeind.

Waar het lijden van kinderen in Europese of Hollywood cinema nog wel eens onnatuurlijk over kan komen, lijkt dit in de Iraanse cinema geen euvel. Turtles Can Fly vormt hier dus zeker geen uitzondering op. Een film die door het geïmproviseerde karakter als licht stuurloos of chaotisch ervaren kan worden, maar veel goedmaakt met haar acteurs, die je moeiteloos bij de strot grijpen.


Onderwerpen: , , ,


Reageer op dit artikel