Left Behind versus The Leftovers
Apocalyps Nu (1): geloof versus twijfel, een Bijbelse ramp

Left Behind

Om meteen met de deur in huis te vallen: ik heb een haat-liefde verhouding met het christendom. Ik ben opgevoed in een christelijk huishouden, waar mijn ouders genoeg ruimte lieten voor andere geluiden en ideeën. Maar in mijn naaste omgeving (kerk en school) zag ik ook een strenge, belerende en didactische kant van het christendom, waar ik mee botste omdat mijn eigenheid niet paste binnen hun beperkende visie: ik werd ‘anders’ gevonden, en ‘anders’ was volgens deze christenen uit den boze.

Introductie Apocalyps Nu

Een opvoeding laat je toch nooit helemaal los, waardoor ik nog steeds warm kan worden van religieuze symboliek en christelijke uitingen in de kunsten. Als een vorm van exorcisme heb ik besloten in het kader van deze themamaand een reeks te schrijven over recente rampenfilms die de christelijke versie van de apocalyps behandelen. Ik de hoop de huidige opvattingen van (en rondom) het christendom in deze films te kunnen duiden, en misschien iets van mijn ambivalentie rondom de kerk in de kunsten terug te vinden.

De apocalyps – het geloof in een einde van de aarde waar Christus zal oordelen wie goed en wie slecht is- is het gedeelte van het christendom waar de prekerige, belerende kant vooral de kop opsteekt. Maar deze leer is tevens gebaseerd op teksten uit de zogenaamde apocalyptische boeken – Daniël, Ezechiël en De Openbaring van Johannes – die zich onderscheiden door hun psychedelische inhoud en rijke beeldentaal. Een perfecte basis om propaganda en kunst in het christendom te onderzoeken. Daarbij moet ik bekennen dat De Openbaring van Johannes mijn favoriete Bijbelboek aller tijden is, en misschien wel mijn favoriete stuk literatuur, mede dankzij mijn tegenstrijdige gedachten rondom de erfenis van dit boek.

Een lesje dogma

Vandaag begin ik met een zeer specifiek Dogma in het christendom, genaamd De Opname. Het idee van de Opname is een vrij recente visie op teksten in de Bijbel, die ontstond bij puriteinse Amerikanen in de 18e eeuw. Zij baseerden zich op teksten in Mattheus, de Brieven van Paulus (waarvan sommigen volgens de Bijbelwetenschap aantoonbaar niet van Paulus zijn, maar dat terzijde) en De Openbaring van Johannus. Kort door de bocht is het idee van deze tak christenen, de Millennialisten, dat Jezus ooit terug zal komen naar de aarde, maar dat hij eerst de christenen van de aarde omhoog zal voeren naar de hemel. Daarna breekt een tijd aan (de meningen verschillen over hoe lang, maar de gangbare theorie is duizend jaar) waarin de aarde zal verworden tot een complete hel voor de achtergeblevenen (de niet-christenen). Pas als Jezus terugkomt keert er een beter tijdperk aan, maar niet voordat ieder (christen en niet-christen) zal horen of ze welkom zijn om eeuwig te mogen leven in het Nieuwe Koninkrijk. Wat uiteraard alleen doorgaat als ze als een goed mens (of goed christen) geleefd hebben.

Left Behind (2014) vs. The Leftovers (2014-)

Twee recente mediaproducten hebben De Opname (in het Engels ook The Rapture genoemd) als onderwerp, maar de uitwerkingen zijn zeer verschillend: aan de ene kant heb je het rechtse, christelijke en conservatieve Left Behind, met Nicolas Cage, en aan de andere kant heb je de links-liberale agnostische televisieserie The Leftovers. Left Behind is zelfs binnen een groot gedeelte van de eigen kring flink gekraakt en heeft afgezien van de inhoud de kwaliteiten van een slechte B-film. The Leftovers is daarentegen artistiek gezien puik in orde is en komt overeen met mijn eigen levensvisie. Toch zijn interessante parallellen en verschillen tussen de twee die een vergelijking de moeite waard maken.

Bladzijdes: 1 2 3


Onderwerpen: , , , , ,


Reageer op dit artikel