IDFA 2015 (3): Dance dance revolution.
B-Movie en Imagine Waking Up Tomorrow...

22 november 2015 · · IDFA 2015 + Kritiek

Op het IDFA draaien twee films over iconen in de ‘dance’-wereld: B-Movie: Lust & Sound in West-Berlin 1979-1989 (2015) over Mark Reeder, de oprichter van dancelabel MFS en ontdekker van de wereldberoemde DJ Paul van Dyk; en Imagine Waking Up Tomorrow and All Music Has Disappeared (2015) over Bill Drummond van de jaren negentig-act KLF. Beide films verbreden hun visie voorbij de DJ-scène en proberen iets te zeggen over de tijd en plaats waar dit allemaal gebeurde.

B-Movie: Lust & Sound in West-Berlin 1979-1989

Mark Reeder groeit op in Manchester maar kan de lokroep van avontuur niet negeren, en vertrekt naar West-Berlijn, waar hij tien jaar rondloopt en onderdeel is van de levendige underground aldaar. Het helpt dat hij een 8mm-camera bij zich heeft, waardoor hij beelden weet te vangen van plaats- en tijdgenoten als Blixa Bargeld en Nick Cave (beiden van The Bad Seeds), Christiane F., Nena (’99 Luftballons’ speelt ook op de soundtrack), Der Einstürzende Neubauten, Jorg Buttgereit (regisseur van Nekromantik (1987)), Keith Haring en Tilda Swinton.

De drie regisseurs van B-Movie (Jörg A. Hoppe, Heiko Lange, Klaus Maeck) maken dankbaar gebruik van de archiefbeelden van Reeder, die het overgrote deel van de film uitmaken. De gaten in het narratief vullen ze op door de voice-over van Reeder en nieuw geschoten reconstructiemateriaal. Deze nieuwe beelden vallen stilistisch uit toon met de rest van het materiaal.

Op zich is het niet onbegrijpelijk dat de makers het tijdsbeeld van Berlijn proberen te verbreden naar de levensgeschiedenis van Reeder, maar dit zijn de minst interessante passages van de film. Reeder heeft niet veel charisma, maar vooral het geluk op de juiste tijd op de juiste plaats te zijn geweest. Het is jammer dat de filmmakers niet af durven te stappen van de schenker van het beeldmateriaal, voor een van Reeder losgekoppeld tijdsbeeld, want de momenten waarop we Cave zijn studio zien introduceren, of waar Haring de muur bekladdert, waarin Tilda Swinton in de zomerzon een peuk oprookt naast de Brandenburger Tor of waar Christiane F. de roddelpers afpoeiert zijn op zichzelf eigenlijk al materiaal genoeg. In een andere documentaire-vorm had het wellicht allemaal beter gewerkt: als biopic is B-movie slechts ten dele geslaagd, terwijl al het materiaal voor een meesterlijke essay-film over een revolutionair tijdperk aanwezig is.

★★★☆☆

Imagine Waking Up Tomorrow and All Music Has Disappeared

Bill Drummond, de frontman van de Britse dansact KLF, was altijd meer activist dan showman. Uit onvrede met de muziekindustrie en zijn monsterhits verbrandde hij een miljoen pond als statement en schoot hij losse flodders (en een dood varken) af tijdens een muziekgala. Het was het einde van zijn carrière als popster, maar het begin van een leven als conceptueel kunstenaar. Zijn laatste project is The17, de basis voor Imagine Waking Up Tomorrow and All Music Has Disappeared

The17 is een stapel verzamelde muzikale dogma’s die publiekelijk worden uitgevoerd. Het doel is muziek los te koppelen van de scheiding tussen artiest en publiek, de afhankelijkheid van opnamemateriaal en instrumenten, en de noodzakelijkheid tot opgeschreven partituren. In wezen bestaat een optreden van The17 uit een groep bij elkaar gekomen mensen (muzikale achtergrond niet van belang) die samen een bepaalde noot uitslaan, of die een bepaalde klankhandeling uitvoeren. Één van de ‘scores’ is bijvoorbeeld een performance waarin een groep van pakweg veertig man in een lange cirkel gaat staan van een paar honderd vierkante meter en elkaar een klank doorgeven, tot de toon de cirkel rond is gegaan.

Drummond gelooft dat hij hiermee de wereld verandert, maar de grote vraag is: ‘Hoe?’. Het wordt niet echt duidelijk wat Drummond eigenlijk wil zeggen, en veel van zijn lessen blijven steken in halve ideeën over het gevaar van kapitalisme en het belang van democratie in muziek. Drummond is zonder meer een interessante man die een interessant leven heeft gehad, maar echt veel interessants weet hij niet te zeggen. Wanneer de film in zijn geschiedenis duikt bruist Imagine Waking Up Tomorrow, maar wanneer de film landt in het heden is het geheel letterlijk nogal eentonig.

★★★☆☆


Onderwerpen: , , , , , , , , , , , , , , , , ,


Reageer op dit artikel