Spielberg Saturday (3)
Something Evil (1972), Savage (1973), The Sugarland Express (1974)

Na Duel bleef Spielberg een tijdje rondmodderen in de tv-films en -pilots.
Vandaag komen er twee tv-producties, onder welke een horror en een pilot voor een misdaadserie. Ook bespreek ik Spielbergs eerste bewust voor bioscooproulatie bedoelde film, The Sugarland Express. Eerder kon Spielberg al proeven van bioscoopsucces, met de roulatie van tv-film Duel in verscheidene bioscopen, maar The Sugarland Express was Spielbergs eerste echt grote succes.

Something Evil

Een gezin trekt binnen in een nieuw huis, waar deze geterroriseerd worden door een kwaadaardige geest. Zijn de kinderen nog wel veilig? Voor wie Something Evil verdacht veel klinkt als Poltergeist (ook een Spielberg-productie, waarvoor hij de regie over liet aan Tobe Hooper, al beweren boze tongen anders), dat klopt. Maar er zijn ook elementen van The Omen, The Exorcist en Psycho. Het is een van de weinige pure horrors van Spielberg die echter wel de beperking had van televisieregels. Verwacht dus geen gore of al te heftige scènes. En hoewel het verhaal zich uiteindelijk ontvouwt tot een totaal belachelijke conclusie zitten er toch een aantal sterke scènes in. De lachende maar niet zichtbare baby in de schuur is een briljant gegeven wat tot in het uiterste wordt uitgespeeld, en de beginscène is meteen erg sterk. Helaas is het einde dat echt niet, en sleept de film zich in de tweede akte iets teveel voort.

Dit is de eerste Spielbergfilm die zich duidelijk richt op een gezinsstructuur, en ook hier zijn er al schattige kindjes die net iets te slim zijn. De hoofdpersone die zichzelf identificeert via haar kitscherige schilderijtjes schroeft de cheesefactor ook iets omhoog op. Het is nog niet het ultieme sentiment wat Spielberg zou bereiken met E.T maar de sentimentele thema’s sluipen langzaam binnen.

Demonische kinderen, maniakaal babygehuil en schril gelach, bloed in het water, klopgeesten. Spielberg injecteert de film met een flinke dosis bovennatuurlijk geweld, maar vanwege de tv-restricties gaat het niet al te ver. Toch is dit ander terrein dan je van Spielberg zou verwachten, een horrorkant die helaas niet al te vaak terugkeert.

Spielberg stipt alle elementen van de bovennatuurlijke horror aan, wat voor een amusante film zorgt, die helaas ook iets teveel volgens het boekje is, waardoor echte spanning uitblijft.

Savage

Paul Savage (Martin Landau) is een televisiereporter die geconfronteerd wordt met een potentieel politiek schandaal, en de buitenechtelijke affaires van deze congress-man onderzoekt. Het is de vraag hoe de vork in de steel zit, en vooral, of hij de affaire openbaar maakt. Savage was de pilot voor een tv-serie die nooit van de grond kwam, en het is vrij duidelijk waarom. Het idee van een tv-reporter als investigator is interessant, de morele dilemma’s van onderzoeksjournalistiek ook, maar het levert in dit geval wel erg droge televisie op. Martin Landau houdt het nog enigzins spannend, en hoewel er-op-los-neukende politici nu heel actueel zijn is het een minder adrenalineverhogend stuk onderzoek dan bijvoorbeeld een moord. De potentie is er, maar het wordt er niet uit gehaald.

Het is een vrij politieke (lees: droge) pilot, maar er zijn een aantal scènes waarin Spielberg zijn sentimentele kant laat zien. De echtgenote van de schuinsmarcherende politicus heeft een mooie speech en ook het morele dillema van Paul Savage levert een of twee leuke momentjes op.

Politiek drama kan grimmig zijn, maar in dit geval is het een vrij formele benadering. Aangezien Paul Savage een onderzoeksjournalist is zijn de detective-zaken in Savage bloedeloos. Dit afwijkende format zorgt voor een frisse wind, maar zorgt ook dat echt heftig conflict grotendeels uitblijft.

Zoals gezegd, het is allemaal vrij formeel, maar de manier waarop Savage de schurken ontmaskert is een heerlijk moment, die doet denken aan de gladde cons in Catch Me If You Can. Ook de camerashots houden de boel levendig. Het toont dat Spielberg zelfs van de meest droge en formele scripts nog best aardige stukjes film kan maken.

The Sugarland Express.

Goldie Hawn, voor ze irritant werd, speelt Lou Jean Poplin, die haar man, Clovis, helpt om uit de gevangenis te ontsnappen. Vervolgens proberen ze hun baby terug te stelen van de mensen die de voogdij hebben gekregen. Ze worden al snel achtervolgd door de politie, en in de wanhoop stelen ze een politieauto als vluchtauto. Met de agent er nog in. Deze gekidnapte agent bouwt een band op met Lou Jean en Clovis, maar dit weerhoudt de politie er niet van de volledige mankracht in te zetten om Lou Jean en Clovis te pakken te krijgen. Honderden politiewagens tegen één andere politiewagen trekt de aandacht, en als snel groeien Lou Jean en Clovis uit tot nationale bekendheden. Of dit hun echter dichter bij hun doel brengt is de vraag.

The Sugarland Express bouwt voort op de actiegerichte aanpak van Duel, en ook nu is het de persoonlijke heisa die samengaat met de chaos in de boze buitenwereld. De actie is goed verzorgd, het acteerwerk is goed, en ook hier weet Spielberg een interessante persoonlijke laag in het verhaal aan te brengen. Dit was Spielberg’s eerste echte bioscoopfilm, en het is er een die helaas ondergesneeuwd is door opvolger Jaws, hoewel het die hoogten nooit haalt.

Dit is de film waarin Spielberg voor het eerst echt duidelijk kleine emotionele momenten toevoegt zonder de actie te stoppen, maar ze te integreren binnen de actie. Het plot rondom de baby is een emotionele trigger voor de actiescènes, en de relaties zitten nooit de actie in de weg en vice-versa. De emotie/adreneline-formule van Spielberg wordt hier voor het eerst goed ingezet. Ook zijn er weer kleine sightgags die de nostalgische kant van Spielberg laten zien, zoals de twee boerderij-jochies die het politiekonvooi tellen.

Het einde is vrij atypisch voor Spielberg, aangezien niet alles netjes afgerond wordt, en het geen logisch sentimenteel gevolg is op de rest van de film. Het einde is realistisch, niet uitermate grimmig, maar valt op doordat het breekt met de vrij rooskleurige ontwikkelingen van het kwartier ervoor. Dit zorgt voor impact, en de gevolgen van de situatie zijn groter dan eerder in een Spielbergfilm.

Een politiekonvooi van 90 wagens tegen een crimineel echtpaar en een sympathieke agent? Tuurlijk is dit spannend. Het is een klassieke highconcept spielberg, met mooi in beeld gebrachte actie, maar het hoge adrenalineniveau van Duel bereikt dit niet.


Onderwerpen:


Reageer op dit artikel