The War of the Worlds (1953)
They Shoot Pictures, Don

17 augustus 2010 · · Kritiek + They Shoot Pictures

Dit misbaksel zou linea recta de award voor ‘grootste anti-climax aller tijden’ moeten krijgen. Nu plaats ik daar wel als kanttekening bij dat de gebeurtenissen die daartoe leiden ook niet bepaald je-van-het zijn. De oubollige special effects, de bordkartonnen figuurtjes en het ongeïnspireerde verhaal zijn hier vooral de grote boosdoeners (een screenwriter met de naam Barré Lyndon verandert hier vrij weinig aan). Hoewel gebaseerd op H.G. Wells’ gelijknamige boek blijft deze film toch duidelijk een scifi-product uit de fifties. Zo is er vanzelfsprekend de angst voor het buitenaardse (het controversiële hoorspel van de bijna naamgenoot Orson Welles nog vers in het achterhoofd, de obscure overheidspraktijken in Area 51 en eveneens de verbeterde ontwikkelingen in de sterrenkunde); het floreren van het atoomtijdperk (met daarbinnen de wapenwedloop tussen West en Oost); de (christelijke) kleinburgerlijkheid met gezin en kerk als hoekstenen van de samenleving; en naast deze historische contexten zijn er de duidelijk cheesy visuele effecten om uitdrukking te geven aan de komst van het buitenaardse.

Waar Welles in 1938 nog de kracht van het gesproken woord kon uitbuiten om zo de bang geworden burger uit zijn tent te jagen en Spielberg in 2002 de vergevorderde CGI tot z’n beschikking had, blijft regisseur Haskin hier afhankelijk van low-budget tuinslangen en misselijkmakend rood en groen om de laserbeams mee te verbeelden. Alle inspanningen van de schreeuwende cello’s en violen ten spijt, ook op auditief vlak voelen de effecten wat gekunsteld aan. Als een van de monsters dan ook nog lijkt op een combinatie tussen ET en goatse en de manta-martians een uur lang op dezelfde wijze blijk geven van hun ‘pief paf poef’ houdt het al snel op met de kijkpret.

Na het verplichte introductieverhaaltje van de voice over daalt er al snel een meteoor neer op aarde. Ontreddering in de plattelandsgemeenschap, want wat zou die plotselinge meteoor toch betekenen? Niemand weet het, maar duidelijk is wel dat het onheilspellende object van Mars komt, een geloof waarin iedereen op raadselachtige wijze in het verloop van de film meer wordt gesterkt. Gelukkig zijn er drie archetypische figuren om ons wat houvast te geven in deze onzekere situatie. Allereerst is er de koelbloedige loner Clayton Forrester, de rationele spil die i

buy generic viagra

edereen op het hart drukt om vooral niet radeloos te worden. Daarnaast is er nog iemand zonder angst, pastoor Collins, die zonder problemen oog in oog durft te komen met de buitenaardse koekblikken: we zijn immers allemaal kinderen van god. Marsmannetjes zijn echter de uitzondering, want ons christelijk middelpunt van het heelal legt al snel het loodje. Helaas is er na deze ondergang nog genoeg om je aan te ergeren, want de intellectuele maar labiele docente Sylvia van Buren loodst onze nieuwsgierige vriend Forrester door de plattelandspoelen van dood en verderf. Ze waggelt aldoor neurotisch door het beeld en heeft geen andere rol dan het uitbeelden van angst – vanzelfsprekend werkt het niet, zeker niet als je zo over de top hysterisch doet. Daarnaast fungeert ze, hoe kan het ook anders, als romantisch schakeltje in het verhaal. Kort door de bocht: na een vliegtuigongeluk valt Sylvia in slaap in de armen van Clayton, in de volgende scène heeft ze haar hart aan hem verpand en aansluitend is de denkbeeldige liefdesbaby al in de kiem geboren.

Deze ongeloofwaardige romance wordt, tussen alle evacuaties, atoombomdroppings en verruïneerde steden door, de verdere leidraad van het verhaal, die uiteindelijk zal leiden tot de climax waarvan je bijna moet huilen. Globale chaos en Clayton banjert radeloos door de straten op zoek naar zijn verloren vriendinnetje: hij zoekt zijn heil in de kerk, terwijl buiten de buitenaardse rekels verdergaan op hun pad van destructie. Na een onvruchtbare zoektocht vindt hij dan toch eindelijk zijn vrouw en ze vallen elkaar in de armen. De kneuterboertjes huiveren, want de kerk staat op het punt te vergaan, maar het deert de tortelduiven niets: liefde overwint alles. Warempel, het is nog waar ook! De doodsmachines begeven het en alles is weer pais en vree. Maar wacht, wat een onbevredigend einde en de bewoners – inclusief de twee geliefden – zijn dezelfde mening toebedeeld: waarom zijn de indringers gestorven, was het werkelijk de liefde of toch de goddelijke interventie? De atheïst juicht, want hoe misselijkmakend de kracht van liefde als wapen ook zou mogen zijn, de deus ex machina is wel een hele flauwe troef. Enigszins gerustgesteld wachtte ik op de aftiteling, maar nog geen drie secondes waren verstreken of de laatste resterende haren op mijn hoofd begaven het eveneens: doodleuk gortdroog vertelt de voice over hoe er kleine door God geplante microbacteriën in de lucht ronddolen die er voor hebben gezorgd dat de Marsmannen aan hun eind zijn gekomen. Einde verhaal, einde levenslust.

zp8497586rq

Onderwerpen: ,


Reageer op dit artikel