Het decennium van de sterke vrouw
The Dirty Thirties(7): Top vijf van pre-code actrices

Greta Garbo

Te midden van alle immorele en seksueel getinte beslommeringen begin jaren 30 stonden veelal sterke vrouwen centraal. Rollen die goeie en sterke actrices vereisten. De pre-code Hollywoodperiode is dan ook vooral de periode van een aantal markante en toonaangevende actrices geweest waarvan een aantal door wisten te groeien tot ware femme fatales binnen het film-noir-tijdperk. Uit een aantal biografieën van deze vrouwen blijkt eens te meer dat ‘pre-code’ meer was dan een fictieve filmomgeving. De realiteit was bij vlagen smeuïger dan de cinema. Als ode aan deze verleidsters een persoonlijke top vijf.

5. Greta Garbo

(o.a. Queen Christina, Grand Hotel)

De Zweedse Garbo kwam ons illustere tijdperk binnen als ervaren stille actrice die zoals zoveel van haar collega’s haar carrière begon als fotomodel. Halverwege de jaren 20 zou ze doorbreken en kwam ze in contact met John Gilbert die haar grote liefde zou worden. De sterke vrouw die Garbo was kwam regelmatig in conflict met filmmakers, producers en gaf betekenis aan het begrip knipperlichtrelatie in haar omgang met Gilbert. Hoewel nog maar krap 40 jaar oud, trok Garbo zich na de Tweede Wereldoorlog voorgoed terug van het grote scherm te verdwijnen. De rest van haar leven werd ze graag alleen gelaten en ondernam ze incognito veel lange wandelingen wat onder de diverse paparazzi een nieuwe sport teweeg bracht: Garbo-watching.

4. Marlene Dietrich

(o.a. Blonde Venus, The Scarlet Empress)

Marlene Dietrich

Dietrich begon in de jaren 20 als cabaretzangeres in haar thuisland Duitsland. Tevens speelde ze in een gros stille films. In 1929 zat Josef von Sternberg in de zaal en was bijzonder gecharmeerd van de blonde schone. Hij bood haar een rol aan in zijn Der Blaue Engel (1930) en de twee werden tevens geliefden. Samen gingen ze naar Hollywood om enkele mijlpalen uit de filmgeschiedenis te realiseren. Zoals een flink aantal actrices uit haar tijd was Dietrich uitgesproken biseksueel en had zij de reputatie haar (mannelijke) collega’s te schaken. Ook zij werd na de oorlog minder actief als actrice en verkoos een carrière als zangeres. Wel zou zij later nog af en toe schitteren in onder andere Hitchcocks Stage Fright (1950) en de noir-klassieker Touch of Evil (1958).

3. Miriam Hopkins

(o.a. Trouble in Paradise, Dr. Jekyll and Mr. Hyde)

Miriam Hopkins

De speelse Hopkins bleek naast een komisch talent ook zeker niet te weerstaan voor menig man. Met haar open en vriendelijke trekken leek zij minder markant dan enkele collega’s maar ook zij kon verleidelijk uit de hoek komen. Zo speelde zij bijzonder overtuigend de wulpse Ivy Pearson in Dr. Jekyll and Mr. Hyde (1931). Rond 1933 was zij mogelijk de best betaalde actrice in Hollywood en weigerde ze bijvoorbeeld de hoofdrol voor Capra’s It Happened One Night (1934). Gedurende de jaren 40 raakte ze helaas uit de gratie en viel ze terug op toneel.

2. Jean Harlow

(o.a. The Public Enemy, Red-Headed Woman, Platinum Blonde)

Jean Harlow

Met afstand de minst sympathiek acterende dame in deze lijst. Harlow wist misschien wel als beste de bikkelharde berekende verleidster te spelen, zoals in Red-Headed Woman (1932). Maar ook wanneer zij een wat onschuldigere rol had, zoals in Platinum Blonde (1931) wist ze niet of nauwelijks empathie te bewerkstelligen. De rol van gold digger leek bij Harlow uit het leven gegrepen. Zo liep ze op haar zestiende van huis en trouwde met een steenrijke advocaat om niet heel veel later weer te scheiden om zich op te werken tot superster. Ze stond binnen no-time te boek als sekssymbool. Een rol die ze zeer zelfbewust op zich nam, zo droeg ze nooit ondergoed en wreef ze voor elke scène ijs over haar tepels. Lang heeft haar carrière niet geduurd, op 26-jarige leeftijd overleed Harlow aan de gevolgen van nierfalen.

1. Barbara Stanwyck

(o.a. The Miracle Woman, Baby Face, The Bitter Tea of General Yen)

Barbara Stanwyck

De nummer één van deze lijst is geen moeilijke keuze. Stanwyck is de meest veelzijdige naam uit dit fraaie rijtje. Moeiteloos wist zij mannen voor zich te winnen, maar tevens had ze een zachte bijna aandoenlijke kant in zich, wat haar vaak rollen als lijdend voorwerp heeft opgeleverd. Begin jaren 30 was, dankzij met name Frank Capra, de start van haar imposante carrière. Ze begon als danseres en werd snel een Broadway-ster. In 1930 speelde zij haar eerste grote rol in Capra’s Ladies of Leisure. Haar veelzijdigheid bleek al snel met een gros aan prominente rollen waarvan haar rol als zich omhoogvrijende Lily in Baby Face (1933) mogelijk het meest tot de verbeelding spreekt voor pre-code liefhebbers. Deze periode bleek nog maar een opmaat, haar meest memorabele rollen zaten nog in het vat.


Onderwerpen: , , , , ,


2 Reacties

  1. Fedor Ligthart

    Barbara Stanwyck, hell yeah! In het latere Hollywood zou ik haar uiteindelijk ook net boven Joan Crawford en Bette Davis verkiezen. Een heerlijke actrice met een geweldig gevoel voor humor. Goede lijst. Naar wie zouden de eervolle vermeldingen gaan? Ik denk naast de net genoemde actrices zelf aan Claudette Colbert (The Smiling Lieutenant, It Happened One Night, Cleopatra, Midnight), Carole Lombard (Twentieth Century, My Man Godfrey), Joan Bondell (The Public Enemy, Night Nurse, Gold Diggers of 1933), Jeanette MacDonald (The Love Parade, One Hour With You, Love Me Tonight, The Merry Widow) en toch niet te vergeten Mae West (She Done Him Wrong, I’m No Angel, Belle of the Nineties, Klondike Annie). Want als ik één vrouw mis uit de lijst, is het wel deze laatste, voluptueuze diva/mannenverslinder!

  2. Hendrik De Vries

    Dank voor de aanvulling met Mae West, daar heb ik (recentelijk) te weinig (niks) van gezien waardoor zij van de radar is verdwenen. Ga hier spoedig verandering in brengen, gok ik :).


Reageer op dit artikel